หอจดหมายเหตุทุ่งมะขามหย่อง

"หอจดหมายเหตุ ทุ่งมะขามหย่อง แผ่นดินแห่งพระกรุณาธิคุณ" พื้นที่บริเวณนี้จารึกอยู่ในประวัติศาสตร์ ด้วยเป็นสมรภูมิรบไทย-พม่าซึ่งสมเด็จพระศรีสุริโยทัยทรงประทับบนหลังช้าง และทรงกระทำยุทธหัตถีเพื่อปกป้องเอกราชของชาติไว้จนต้องพระแสงของ้าว สิ้นพระทัยบนคอช้าง และประวัติศาสตร์จะต้องจารึกไว้อีกครา เมื่อพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถและ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงเสด็จพระราชดำเนินมาทุ่งมะขามหย่องในวันที่ 25 พฤษภาคม 2555 ประชาชนจึงเดินทางมายังพระราชานุสาวรีย์สมเด็จพระสุริโยทัยอย่างมหาศาล ต่อมาจึงได้ตั้งหอจดหมายเหตุพระราชานุสาวรีย์สมเด็จพระสุริโยทัย เพื่อเป็นแหล่งรวบรวมประวัติศาสตร์ของทุ่งมะขามหย่องทั้งในอดีตที่เป็นสมรภูมิรบ และความสำคัญของทุ่งมะขามหย่องที่ได้กลายเป็น "แผ่นดินแห่งพระมหากรุณาธิคุณ" ในปัจจุบัน เมื่อ พ.ศ. 2539 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ทรงเกี่ยวข้าวที่ทุ่งมะขามหย่อง และมีพระราชดำริให้นำพื้นที่ 150 ไร่ ในบริเวณนี้ทำเป็นพื้นที่แก้มลิงรองรับน้ำ ป้องกันอุทกภัยและจัดสรรระบบชลประทานเพื่อบรรเทาความเดือดร้อน ไม่ใช่เพียงประชาชนในพื้นที่เท่านั้น แต่ยังรวมถึงบ้านเรือนราษฎรในพื้นที่ท้ายน้ำด้วย นับเป็นพระมหากรุณาธิคุณอันใหญ่หลวงต่อชาวทุ่งมะขามหย่องและพสกนิกรในแผ่นดินของพระองค์ ดังนั้น ภายในหอจดหมายเหตุฯ จึงจัดแสดงพระบรมฉายาลักษณ์ของทั้งสามพระองค์เมื่อครั้งเสด็จพระราชดำเนินทุ่งมะขามหย่องและภาพถ่ายของประชาชนที่เฝ้ารอรับเสด็จอันเต็มไปด้วยความปลาบปลื้มใจ ส่วนที่ประทับ ณ ศาลากลางน้ำ ยังจัดวางเก้าอี้ที่ทั้งสามพระองค์ประทับนั่งไว้ตำแหน่งเดิม รักษาบรรยากาศวันประวัติศาสตร์แห่งทุ่งมะขามหย่องไว้ให้ประชาชนได้ชื่นชมกันต่อไป หอจดหมายเหตุ เปิดให้เข้าชมทุกวันเวลา 8.30-16.30 น.