อนุสาวรีย์พระยารัษฎานุประดิษฐ์ (คอซิมบี้ ณ ระนอง)

หากมีโอกาสขับรถขึ้นไปชมวิวเมืองภูเก็ตจากบนเขารังแล้วละก็ อย่าลืมแวะชื่นชมอนุสาวรีย์พระยารัษฎานุประดิษฐ์ ซึ่งได้สร้างขึ้นเพื่อเชิดชูเกียรติพระยารัษฎานุประดิษฐ์มหิศรภักดี ซึ่งเป็นปูชนียบุคคลผู้สร้างคุณูปการมากมายให้กับจังหวัดภูเก็ตและภาคใต้ โดยพระยารัษฎานุประดิษฐมหิศรภักดีนั้น มีนามเดิมว่า คอซิมบี้ ณ ระนอง เป็นบุตรคนสุดท้องของพระยาดำรงสุจริตมหิศรภักดี (คอซูเจียง ณ ระนอง) ชาวจีนฮกเกี้ยนที่ได้อพยพเข้ามาอยู่เมืองไทย ตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 3 และมารดามีชื่อว่า นางกิม พระยารัษฎานุประดิษฐ์ได้ดำรงตำแหน่งเป็นข้าราชการชาวไทย โดยในระหว่างที่ได้รับตำแหน่งเป็นเจ้าเมืองตรังนั้น ท่านได้พัฒนาเมืองตรังให้มีความเจริญก้าวหน้าจนกลายเป็นเมืองเกษตรกรรมที่อุดมสมบูรณ์ มีการส่งเสริมให้ชาวบ้านปลูกกาแฟและยางพารา ซึ่งนับว่าเป็นจุดเริ่มต้นของการนำยางพาราเข้ามาปลูกในภาคใต้ของประเทศไทย และต่อมาก็ได้กลายเป็นพืชเศรษฐกิจที่ทำรายได้เข้าประเทศ ต่อมาท่านได้เข้ามารับตำแหน่งสมุหเทศาภิบาล ผู้สำเร็จราชการมณฑลภูเก็ต ซึ่งมีหน้าที่รับผิดชอบดูแลหัวเมืองตะวันตก ไล่เรียงตั้งแต่ภูเก็ต ตรัง กระบี่ พังงา ตะกั่วป่า ระนอง และสตูล และจากนั้นได้มีการแต่งตั้งให้ท่านดำรงตำแหน่งเสนาบดีกระทรวงเกษตราธิการ รวมทั้งตำแหน่งองคมนตรีในรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6 ซึ่งท่านกลับมิได้รับตำแหน่งเหล่านั้น แต่ขอเป็นเพียงสมุหเทศาภิบาลแห่งมณฑลภูเก็ตต่อไป ดังนั้น พระบาทสมเด็จพระมงกฎเกล้าเจ้าอยู่หัวจึงได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานสายสะพายช้างเผือกชั้นที่ 1 และทรงถือว่าพระยารัษฎานุประดิษฐ์เป็นพระสหายของพระองค์ ที่สามารถห้อยกระบี่เข้าเฝ้าพระองค์ได้โดยได้รับพระบรมราชานุญาตเป็นพิเศษ ที่ตั้ง : ตั้งอยู่ที่สวนสาธารณะเขารัง อำเภอเมืองฯ จังหวัดภูเก็ต