วัดพระธาตุดวงเดียว

วัดพระธาตุดวงเดียว ตั้งอยู่บ้านสันดอยเวียง ตำบลลี้ อำเภอลี้ เป็นวัดเก่าแก่คู่บ้านคู่เมืองลี้ จากตำนานวัดพระธาตุดวงเดียวกล่าวไว้ว่า เมื่อก่อนบริเวณตรงพระธาตุดวงเดียวเป็นเมืองลับแลกลางดอยป่า ก่อนสมัยหริภุญชัย มีพญานาคตนหนึ่งปกปักรักษากองดินหรือจอมปลวกไว้ จนพญาช้างมงคลของเจ้าแม่จามเทวีนำมาพบบริเวณที่จะสร้างเมืองลี้หรือเมืองลับลี้เป็นเมืองแรก และใช้ชื่อว่า “เมืองลี้” จนถึงปัจจุบัน 

สิ่งที่น่าสนใจภายในวัด ได้แก่ 

พระธาตุเจดีย์ดวงเดียว เป็นเจดีย์ที่สร้างขึ้นสร้างครอบเจดีย์องค์เดิม มีรูปทรงเหลี่ยมย่อมุม สูงประมาณ 30 เมตร มีซุ้มพระพุทธรูปประจำทั้ง 4 ทิศ และพระธาตุจำลองประจำปีเกิด 12 ราศี ตั้งอยู่ด้านข้างพระธาตุเจดีย์

ศาลาบาตร มีภาพจิตรกรรมบอกเล่าเรื่องราวของพระนางจามเทวี และเรื่องราวเกี่ยวกับการบูรณะวัดพระธาตุดวงเดียวสมัยครูบาเจ้าศรีวิชัย ครูบาเจ้าอภิชัยขาวปี ครูบาเจ้าชัยยะวงศาพัฒนา (หลวงปู่ครูบาชัยยะวงศาพัฒนา)

อุโบสถ ด้านหน้าอุโบสถมีรูปเจ้าชายสิทธัตถะตอนประสูติ ภายในประดิษฐานหลวงพ่อเมตตา มีการสร้างเรือสุพรรณหงส์จำลองขนาดใหญ่ขนาบข้างและมีรูปปั้นเทพพนมวางเรียงรายอยู่บนเรือ

ศาลาพระเจ้า 5 พระองค์ ภายในประดิษฐานหลวงพ่อพุทธาห้าองค์ (พระเจ้าห้าพี่น้อง) หรือพระพุทธรูปพระพุทธเจ้า 5 พระองค์ ผอบบรรจุพระบรมสารีริกธาตุและพระอรหันตธาตุ และรูปภาพพระบรมสารีริกธาตุและพระอรหันตธาตุ

นอกจากนี้ยังมีอนุสาวรีย์พระนางจามรี ผู้สร้างเมืองลี้ ศาลเจ้าแม่จามรีเทวี และรูปปั้นพญาช้างพลายมงคลพวงคำ ซึ่งเป็นพญาช้างคู่บุญบารมีของพระนางจามรีตั้งอยู่ภายในวัดแห่งนี้ด้วย