วัดนิเวศธรรมประวัติราชวรวิหาร

ตั้งอยู่ในตําบลบ้านเลน อําเภอบางปะอิน เป็นพระอารามหลวงชั้นเอก ชนิดราชวรวิหาร ในสังกัดคณะสงฆ์ธรรมยุติกนิกาย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดเกล้าฯ ให้สร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2419 เพื่อทรงใช้เป็นสถานที่สําหรับบําเพ็ญพระราชกุศล เมื่อเสด็จฯ แปรพระราชฐานมาประทับที่พระราชวังบางปะอิน ลักษณะเด่นของวัดนี้คือการตกแต่งเป็นแบบตะวันตก พระอุโบสถคล้ายโบสถ์ฝรั่งในศาสนาคริสต์ มีหลังคายอดแหลมและช่องหน้าต่างเจาะโค้งแบบกอทิก ผนังอุโบสถเหนือหน้าต่างด้านหน้าพระประธานประดับกระจกสี เป็นพระบรมฉายาลักษณ์ของรัชกาลที่ 5 ฐานชุกชีที่ประดิษฐานพระประธาน “พระพุทธนฤมลธรรมโมภาส” ทําเหมือนที่ตั้งไม้กางเขนในโบสถ์คริสต์ศาสนา ด้านขวาของพระอุโบสถมีหอประดิษฐานพระคันธารราฐ ซึ่งเป็นพระพุทธรูปยืนปางขอฝน ฝั่งตรงข้ามหอพระคันธารราฐเป็นที่ตั้งของหอประดิษฐานพระพุทธรูป ศิลาเก่าแก่ ปางนาคปรก พระพุทธรูปสมัยลพบุรี ฝีมือช่างขอม อายุเก่าแก่นับพันปี อยู่ติดต้นพระศรีมหาโพธิ์ใหญ่ที่แผ่กิ่งก้านในบริเวณหน้าพระอุโบสถ ถัดไปไม่ไกลมีสวนหินดิศกุลอนุสรณ์ ซึ่งรวบรวมหินชนิดต่าง ๆ เช่น หินปูน หินทราย หินกรวด หินชนวน และเป็นสถานที่บรรจุอัฐิสมเด็จฯ กรมพระยาดํารงราชานุภาพ และอัฐิของเจ้าจอมมารดาชุ่ม พระสนมเอกในรัชกาลที่ 4 ซึ่ง เป็นพระมารดาของสมเด็จฯ กรมพระยาดํารงราชานุภาพ และมีอัฐิของเจ้านายราชสกุลดิศกุลอีกหลายพระองค์ เปิดให้เข้าชม เวลา 09.00-17.00 น.