อุทยานแห่งชาติถ้ำผาไท

อุทยานแห่งชาติถ้ำผาไท มีพื้นที่ประมาณ 1,200 ตารางกิโลเมตร ครอบคลุมอำเภอเมืองลำปาง อำเภองาว อำเภอแม่เมาะ และอำเภอแจ้ห่ม ลักษณะภูมิประเทศเป็นภูเขาสลับซับซ้อน ปกคลุมด้วยผืนป่าอุดมสมบูรณ์ จุดสูงสุดอยู่ที่ยอดดอยแม่ขวัญซึ่งมีความสูง 1,253 เมตร จากระดับทะเลปานกลาง และยังเป็นทางน้ำที่ไหลลงด้านตะวันตกสู่แม่น้ำวัง ด้านตะวันออกไหลลงสู่แม่น้ำงาว ซึ่งไหลไปบรรจบแม่น้ำยมทางตอนเหนือของอำเภอสอง จังหวัดแพร่ และเป็นที่อยู่อาศัยของนกมากกว่า 50 ชนิด เช่น นกปีกลายสก๊อต นกเขาเขียว นกเขาเปล้าธรรมดา นกเขาเปล้าหางเข็มทางภาคเหนือ เหยี่ยวขาว ฯลฯ มีแมลงหลากชนิด เช่น ผีเสื้อกลางวัน ด้วงหนวดยาว กว่างดาว ด้วงดีด เป็นต้น

สถานที่น่าสนใจภายในอุทยานฯ ได้แก่

ถ้ำผาไท เป็นถ้ำขนาดใหญ่เกิดจากภูเขาหินปูนอายุไม่น้อยกว่าเก้าล้านปี มีความลึกจากปากถ้ำ 1,150 เมตร ตลอดเส้นทางได้ติดตั้งไฟฟ้าเพื่อให้สะดวกในการเดินชมหินงอกหินย้อยที่มีอยู่มากมาย พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 7) เคยเสด็จประพาสเมื่อ พ.ศ. 2469 ดังปรากฏหลักฐานพระปรมาภิไธยย่อ ปปร. ใช้ระยะเวลาเที่ยวถ้ำประมาณ 1 ชั่วโมง บริเวณใกล้เคียงยังมีถ้ำโจรและถ้ำเสือที่สามารถเดินถึงกันได้

ถ้ำโจร เป็นถ้ำขนาดเล็ก 3 ห้อง ภายในถ้ำพบหินย้อยสวยงามที่คงความสวยงามอยู่ ถ้ำโจรสามารถทะลุออกอีกเส้นทางหนึ่งได้โดยไม่ต้องย้อนกลับทางเดิม  

หล่มภูเขียว มีลักษณะเป็นแอ่งน้ำขนาดใหญ่อยู่บนภูเขา มีลักษณะคล้ายปล่องภูเขาไฟ น้ำในแอ่งลึกมากจนมองเห็นน้ำเป็นสีเขียว มีปลาอาศัยอยู่เป็นจำนวนมาก สภาพป่าเป็นป่าดิบแล้งล้อมรอบไปด้วยหน้าผาหินที่เกิดจากภูเขาหินปูน มีสัตว์ป่าอาศัยอยู่เป็นจำนวนมาก 

น้ำตกตาดเหมย ตั้งอยู่ห่างจากบ้านทุ่งฮ้าง ตำบลทุ่งผึ้ง เป็นน้ำขนาดตกขนาดกลาง มีน้ำไหลตลอดปี เป็นน้ำตกที่ไหลลงแอ่งน้ำรวม 9 ชั้น แต่ละชั้นสวยงามด้วยสายน้ำสีเขียวมรกตซึ่งเป็นลักษณะเฉพาะของน้ำตกบนภูเขาหินปูน 

ภาพเขียนประวัติศาสตร์บ้านห้วยหก เป็นภาพกลุ่มคนเดินเรียงแถวในยุคสังคมเร่ร่อน มีอายุ 2,000-3,000 ปี ลักษณะของภาพเขียนดังกล่าวพบได้น้อยมากในประเทศไทย สามารถเดินทางเท้าจากหมู่บ้านห้วยหก ระยะทาง 3.5 กิโลเมตร

น้ำตกแม่เเก้ อยู่ห่างจากบ้านแม่เเก้ 18 กิโลเมตร เป็นน้ำตกขนาดเล็กเกิดจากลำห้วยแม่เเก้ ไหลผ่านหน้าผาหินเกิดเป็นชั้นน้ำตกที่สวยงามท่ามกลางธรรมชาติ หลังฤดูฝนจะเป็นช่วงที่น้ำตกมีน้ำมาก    

น้ำตกเกาฟุ อยู่ห่างจากน้ำตกแม่เเก้ประมาณ 1 กิโลเมตร เป็นน้ำตกที่สวยงามที่สร้างด้วยฝีมือชาวเขาเพียงคนเดียว โดยใช้เวลาสร้างนานนับสิบปีชื่อของน้ำตกตั้งตามชื่อชาวไทยภูเขา ชื่อ “เกาฟุ” ซึ่งเป็นค้นพบน้ำตกนี้เป็นคนแรก

อัตราค่าบริการเข้าอุทยานฯ ยังไม่เก็บค่าบริการ
 
ที่พักและสิ่งอำนวยความสะดวก อุทยานฯ มีบริการบ้านพัก สถานที่กางเต็นท์ และร้านค้าสวัสดิการไว้บริการนักท่องเที่ยว 

สอบถามข้อมูล อุทยานแห่งชาติถ้ำผาไท โทร. 08 2936 7076 กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช โทร. 0 2562 0760 เว็บไซต์ www.dnp.go.th