วัดพระศรีรัตนมหาธาตุ

วิหารหลวงในปัจจุบันเป็นที่ประดิษฐานพระพุทธรูปปางนาคปรกที่มีพุทธลักษณะงดงามยิ่ง ขนาดหน้าตักกว้าง 1.5 เมตร สูง 3 เมตร แกะสลักจากหินทราย โดยได้รับประทานนามจาก สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปรินายกว่า พระพุทธลวบุรารักษ์ หมายถึง พระพุทธเจ้าทรงปกปักรักษาเมืองลพบุรี ทางทิศใต้ของวิหารหลวงเป็นพระอุโบสถขนาดย่อม ประตูหน้าต่างเป็นแบบฝรั่งเศสทั้งหมด ห่างไปทางทิศตะวันตกของวิหารหลวงเป็นพระปรางค์องค์ใหญ่ ก่อด้วยศิลาแลงโบกปูน มีเครื่องประดับลวดลายเป็นพระพุทธรูป และพุทธประวัติที่ลายปูนปั้นหน้าบันพระปรางค์ แสดงถึงอิทธิพลของพุทธศาสนานิกายมหายาน ซุ้มโคปุระ หรือซุ้มประตูของพระปรางค์องค์ใหญ่ เป็นศิลปะละโว้ มีลายปูนปั้นที่ถือว่างดงามมาก เดิมคงสร้างในสมัยขอมเรืองอำนาจ แต่ได้รับการซ่อมแซมในสมัยสมเด็จพระราเมศวร สมเด็จพระมหาจักรพรรดิ และสมเด็จพระนารายณ์มหาราช ลวดลายจึงปะปนกันหลายสมัย พระปรางค์องค์นี้เดิมบรรจุพระพุทธรูปไว้เป็นจำนวนมาก ที่ขึ้นชื่อคือพระเครื่องสมัยลพบุรี เช่น พระหูยาน พระร่วง เป็นต้น ซึ่งมีการขุดพบเป็นจำนวนมาก

นอกจากนี้ ยังมีปรางค์รายตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือ มุมกลีบมะเฟืองทุกมุมปั้นเป็นรูปเทพพนมหันออกรอบทิศ พระพักตร์เป็นสี่เหลี่ยม พระขนงต่อกัน ลักษณะเป็นศิลปะแบบอู่ทอง ชฎาเป็นทรงสามเหลี่ยมมีรัศมีออกไปโดยรอบเป็นศิลปะที่งดงามมาก

เปิดทุกวัน เวลา 08.00-17.00 น.

อัตราค่าเข้าชม ชาวไทย 10 บาท ชาวต่างชาติ 50 บาท หรือซื้อบัตรเข้าชมแบบเหมารวม ชาวไทย 30 บาท ชาวต่างชาติ 150 บาท สามารถเข้าชมพระปรางค์สามยอด วัดพระศรีรัตนมหาธาตุ บ้านหลวงรับราชทูต (บ้านวิชาเยนทร์) และพระที่นั่งไกรสรสีหราช (พระที่นั่งเย็น)

สอบถามข้อมูล สำนักงานศิลปากรที่ 4 ลพบุรี โทร. 0 3641 2510